Om uit te leggen wat clickertraining precies is, kan ik
ervoor kiezen 'moeilijke' termen te gaan gebruiken als
-leerstrategieen- of -operante conditionering-. Deze en
andere termen worden vaak gebruikt om trainingsmethoden te
verduidelijken en dit is dan ook al regelmatig gedaan in
andere artikelen in bijvoorbeeld "Ijslandse Paarden". Ik
kies er voor een wat simpelere uitleg te geven, ook dan is
het begrip 'clickertraining' goed te begrijpen.
Clickertraining is eenvoudigweg gezegd een manier van
werken/communiceren met je paard, waarbij je het paard op
precies het juiste moment van gewenst gedrag aangeeft dat
dat is wat je van hem verlangt. Het hulpmiddel hierbij is
een clicker, te vergelijken met het kinderspeeltje de
kikker-klikker. Met deze clicker kun je op precies het goede
moment een 'JA' signaal geven aan je paard: JA, wat je daar
deed is goed, dat wilde ik van je..de click wordt gevolgd
door een beloning. Het mooie hiervan is dat je je paard, hoe
ver het ook van je verwijderd is, altijd "ja' kunt zeggen
op precies het goede moment, alleen voer geven zal nooit zo
goed getimed kunnen zijn dat het paard het ook daadwerkelijk
kan koppelen aan het gewenste gedrag. Je kunt niet tegen een
paard zeggen: hier dit brokje is voor die mooie overgang
daarnet met longeren...de click kan dit wel op het moment
zelf van die mooie overgang.
Maar hoe leer je nu je paard dat die click 'JA' betekent? Je
begint heel simpel met een bepaald voorwerp, een 'target' en
een hoop lekkers. Als target kun je van alles gebruiken:
lege plastic fles, een kleine kegel, als het maar opvalt en
makkelijk vast te houden is. Je houdt dit voorwerp in de
buurt van je paard, wanneer het eraan snuffelt of aanraakt
met de neus, CLICK op precies dat moment en geef wat
lekkers. Het paard snapt hier in het begin niets van, raakt
het voorwerp nog eens per ongeluk aan, CLICK en wat lekkers.
Het is verbazingwekkend om te zien hoe snel een paard in
staat is om te snappen dat het aanraken van dit voorwerp een
click + beloning oplevert. Om te kijken of hij het werkelijk
snapt plaats je het voorwerp iets verder, wanneer het paard
keer op keer naar het voorwerp loopt, het aanraakt en na de
click terugkomt voor zijn beloning, bingo, hij heeft het
'spel' begrepen. vanaf dit belangrijke moment, het paard
weet nu dat de click een ja-signaal is, gaat een wereld aan
mogelijkheden open om een paard nieuwe dingen te leren, van
eenvoudige zaken als voeten optillen en netjes leiden tot
hogere vaardigheden bij gangtraining en dressuur.
Er is nog veel meer hierover te vertellen en vragen over te
beantwoorden, zoals: moet ik dan altijd blijven belonen bij
bepaalde handelingen (niet handig bij wedstrijden) en waarom
niet gewoon 'goed' of 'braaf' zeggen...
In het kort kan ik hierover nog zeggen dat je niet blijft
clicken en belonen iedere keer bij een bepaald gedrag, je
gaat uiteindelijk een bepaald signaal/commando toevoegen in
de vorm van een handgebaar/teugelhulp/stem, wat je ook maar
wilt, en langzaamaan ga je over op 'gevarieerd' belonen, je
'clickt' niet iedere keer, maar ALS je clickt, volgt altijd
een beloning. Ik heb hier slechts de basis geprobeerd uit te
leggen, wanneer je je verder in deze materie verdiept en er
mee gaat werken, ontdek je dat er enorm veel mogelijkheden
zijn met deze manier van samenwerken met je paard, dat het
geen op zich staande trainingsmethode is maar dat je hem
kunt gebruiken in combinatie MET jouw eigen manier van
trainen/werken, en dat het heel veel plezier en ontspanning
geeft. Voor paard en mens.
Binnenkort zal ik nog eens een vervolgartikeltje schrijven,
meer over mijn eigen clickervorderingen met mijn jonge
merrie (zie ook de hier verderop genoemde internet pagina),
dan zal ik wat meer op details kunnen ingaan (voor wie het
interesseert natuurlijk).
Wil je meer weten dan alleen deze basis? Veel vragen worden
beantwoord in het volgende boek:
Clickertraining for your Horse / Alexandra Kurland / ISBN
0-9624017-9-x
met veel artikelen, veel ijslanders en een in het nederlands
vertaald artikel.
Ook kun je hier mijn eigen (beginners) clickerervaringen
lezen: ga dan naar 'other Icelandic Horse CT Pages- mar's
icelandics, en ook (vanaf de beginpagina) naar
'oldest/youngest Horses being CT'd, daar komen binnenkort
wat clickertraining foto's (met 20+ paarden, erg leuk), ook
van mij en Rodull. (ik hoop binnenkort een eigen
nederlandstalige pagina te hebben)
Veel plezier met jullie paarden,
Marjon Muilwijk rinmar@chello.nl